{"id":175386,"date":"2022-11-22T00:00:00","date_gmt":"2022-11-21T23:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bcfi.be\/risico-van-meningeoom-en-progestagenen\/"},"modified":"2026-04-02T19:09:20","modified_gmt":"2026-04-02T17:09:20","slug":"risico-van-meningeoom-en-progestagenen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bcfi.be\/nl\/risico-van-meningeoom-en-progestagenen\/","title":{"rendered":"Risico van meningeoom en progestagenen"},"content":{"rendered":"

Sommige progestagenen werden in verband gebracht met een verhoogd risico van meningeoom, een goedaardige intracraniale of intraspinale tumor die, door compressie, symptomen kan veroorzaken zoals hoofdpijn, gewijzigd zicht en epilepsieaanvallen, of ook ruggemergcompressie (bij intraspinaal meningeoom).1, 2<\/sup><\/b><\/span> Een mogelijk verband tussen geslachtshormonen en meningeomen is al lang bekend.<\/p>\n

Argumenten: vrouwelijk overwicht met een hoge vrouw\/manratio; gevallen van versnelde groei tijdens de zwangerschap en van afname in omvang na de bevalling; invloed van de menstruatiecyclus op de klinische expressie van bepaalde meningeomen; aanwezigheid van progesteronreceptoren bij 60 tot 80% van de meningeomen; hogere expressie van deze receptoren bij vrouwen en hun expressie in de dura mater; en tot slot een bewezen verband met bepaalde progestagenen zoals cyproteronacetaat (progestageen met anti-androgene eigenschappen) en vermoeden van verband met andere progestagenen.3, 4<\/sup><\/b><\/span><\/div>\n

Na evaluatie van het risico van meningeoom met cyproteron, chloormadinon en nomegestrol door het Europees Comité voor Geneesmiddelenbewaking (PRAC), heeft het Europees Geneesmiddelenagentschap (EMA) een aantal risicobeperkende maatregelen genomen voor cyproteron (in 20205<\/sup><\/b><\/span>) <\/sup><\/b>en voor chloormadinon en nomegestrol (in 20226<\/sup><\/b><\/span>). Deze risicobeperkende maatregelen zijn het gevolg van de evaluatie van alle postmarketinggegevens, waaronder ook drie retrospectieve cohortstudies uitgevoerd met de gegevens van de Franse ziekteverzekering onder toezicht van het Frans Geneesmiddelenagentschap<\/a> (ANSM).3, 4, 7<\/sup><\/b><\/span><\/p>\n

Cyproteronacetaat<\/h2>\n

Het risico van meningeoom met cyproteronacetaat is al lang bekend. Dit progestageen met anti-androgene eigenschappen wordt bij vrouwen gebruikt in geval van matig tot ernstig hyperandrogenisme (alleen of in combinatie met ethinylestradiol) en als anticonceptivum (in combinatie met ethinylestradiol) bij vrouwen met hirsutisme of acne resistent tegen behandeling met topische middelen of antibiotica. Bij mannen wordt het gebruikt in geval van prostaatkanker en bij hyperseksualiteit.
Na evaluatie van het risico van meningeoom<\/a> concludeert het EMA5<\/sup><\/span> dat<\/strong> dit ongewenst effect globaal beschouwd zeldzaam<\/strong> is (tussen één en tien gevallen per 10 000) en toeneemt met de cumulatieve dosis<\/strong>. De meeste gevallen van meningeoom werden gerapporteerd na langdurig gebruik<\/strong> (meerdere jaren) van hoge doses <\/strong>cyproteron (25 mg per dag of meer).<\/p>\n

Enkele details over de Franse cohortstudie over cyproteron in hoge dosis (25 of 50 mg per dag).7<\/sup><\/span><\/b> De studie volgde gedurende de periode 2006-2015 de incidentie van via chirurgie of radiotherapie behandelde meningeomen in een groep meisjes en vrouwen blootgesteld aan een hoge dosis cyproteron ("cyproterongroep": cumulatieve dosis ≥ 3 g binnen de 6 maanden na de eerste aflevering) vergeleken met een "controlegroep" (patiëntes die de behandeling snel stopten, met een cumulatieve dosis < 3 g binnen de 6 maanden na de eerste aflevering). <\/p>\n