{"id":176322,"date":"2021-02-01T00:00:00","date_gmt":"2021-01-31T23:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bcfi.be\/covid-19-mrna-vaccins-bij-welke-allergieen-zijn-ze-gecontra-indiceerd-of-zijn-bijzondere-voorzorgsmaatregelen-vereist\/"},"modified":"2026-04-02T19:10:29","modified_gmt":"2026-04-02T17:10:29","slug":"covid-19-mrna-vaccins-bij-welke-allergieen-zijn-ze-gecontra-indiceerd-of-zijn-bijzondere-voorzorgsmaatregelen-vereist","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bcfi.be\/nl\/covid-19-mrna-vaccins-bij-welke-allergieen-zijn-ze-gecontra-indiceerd-of-zijn-bijzondere-voorzorgsmaatregelen-vereist\/","title":{"rendered":"COVID-19 mRNA-vaccins: bij welke allergie\u00ebn zijn ze gecontra-indiceerd of zijn bijzondere voorzorgsmaatregelen vereist?"},"content":{"rendered":"<div class='summary'>Het BCFI ontving de vraag of er allergie\u00ebn zijn die maken dat de <span calibri='' style='font-size:12.0pt;line-height:150%; font-family:'>mRNA <\/span> COVID-19 vaccins Comirnaty\u00ae en COVID-19 Vaccine Moderna\u00ae gecontra-indiceerd zijn of die maken dat\u00a0 bijzondere voorzorgsmaatregelen vereist zijn. De aanbevelingen in dit artikel zijn gebaseerd op Belgische aanbevelingen daaromtrent (klik <a href='https:\/\/www.health.belgium.be\/nl\/advies-9618-vaccinatie-covid19-anafylaxie'>hier<\/a>).<span class='folia-referentie-note'><strong><sup>1<\/sup><\/strong><\/span> <\/p>\n<ul>\n<li>De vaccins zijn <strong>gecontra-indiceerd <\/strong>bij personen met antecedenten van een acute (d.w.z. binnen de 6 uur&#x002C; maar in de meeste gevallen binnen het uur optredende) allergische reactie op een van de bestanddelen van de vaccins&#x002C; in het bijzonder<strong> polyethyleenglycol of polysorbaat<\/strong>&#x002C; ongeacht hoe ernstig deze reactie was. Ze mogen ook niet toegediend worden aan personen die na de 1ste dosis een ernstige allergische reactie (bv. anafylactische reactie) doormaakten.<\/li>\n<li>Verder zijn er bepaalde personen bij wie de vaccinatie <strong>wel<\/strong> kan worden uitgevoerd&#x002C; maar met toepassen van <strong>bijzondere voorzorgsmaatregelen (minstens 30 minuten observeren<\/strong><b style='mso-bidi-font-weight:normal'><span calibri='' style='font-size:12.0pt;line-height:150%;font-family:'>&#x002C; bij voorkeur in een ziekenhuis&#x002C; <\/span><\/b> <strong> en overwegen om door te verwijzen naar allergoloog\/immunoloog)<\/strong>.<\/li>\n<\/ul>\n<p> Aangezien Comirnaty\u00ae en COVID-19 Vaccine Moderna\u00ae geen kippenei-eiwitten&#x002C; noch gelatine of bewaarmiddelen bevatten&#x002C; zijn er geen contra-indicaties of bijzondere voorzorgen bij allergie aan deze stoffen.<\/p><\/div>\n<p> <strong>Er wordt aanbevolen om elke persoon na vaccinatie minstens 15 minuten te observeren&#x002C; en reanimatiemateriaal moet voorhanden zijn.<\/strong><\/p>\n<h2> Absolute contra-indicaties<\/h2>\n<ul>\n<li>\n<p>\u200bDe vaccins zijn gecontra-indiceerd bij personen met bekende overgevoeligheid aan het actief bestanddeel of aan een van de hulpstoffen in de vaccins. In het bijzonder geldt als contra-indicatie: <b>antecedenten van een gediagnosticeerde&#x002C; acute (d.w.z. binnen de 6 uur&#x002C; maar in de meeste gevallen binnen het uur optredende) allergische reactie op polyethyleenglycol (PEG) of op polysorbaat (omwille van de chemische verwantschap met PEG en mogelijke kruisovergevoeligheid)&#x002C; ongeacht hoe ernstig deze acute allergische reactie was<\/b>.<\/p>\n<div class='detailed-content'>\n<ul>\n<li>De <b>hulpstoffen zoals vermeld in de SKP van Comirnaty\u00ae<\/b> (Pfizer\/BioNTech) zijn de volgende:\n<ul>\n<li>((4-hydroxybutyl)azaandiyl)bis(hexaan-6&#x002C;1-diyl)bis(2-hexyldecanoaat) (ALC-0315)<\/li>\n<li>2-[(polyethyleenglycol)-2000]-N&#x002C;N-ditetradecylacetamide (ALC-0159)<\/li>\n<li>1&#x002C;2-distearoyl-sn-glycero-3-fosfocholine (DSPC)<\/li>\n<li>Cholesterol<\/li>\n<li>Kaliumchloride<\/li>\n<li>Kaliumdiwaterstoffosfaat<\/li>\n<li>Natriumchloride<\/li>\n<li>Dinatriumfosfaatdihydraat<\/li>\n<li>Sucrose<\/li>\n<li>Water voor injectie<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>De <b>hulpstoffen zoals vermeld in de SKP van COVID-19 Vaccine Moderna\u00ae<\/b> (Moderna Biotech Spain) zijn de volgende:\n<ul>\n<li>Lipide SM-102<\/li>\n<li>Cholesterol<\/li>\n<li>1&#x002C;2-distearoyl-sn-glycero-3-phosphocholine (DSPC)<\/li>\n<li>1&#x002C;2-dimyristoyl-rac-glycero-3-methoxypolyethylene glycol-2000 (PEG2000 DMG)<\/li>\n<li>Tromethamol<\/li>\n<li>Tromethamolhydrochloride<\/li>\n<li>Azijnzuur<\/li>\n<li>Natriumacetaattrihydraat<\/li>\n<li>Sucrose<\/li>\n<li>Water voor injectie<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>Beide vaccins bevatten dus als hulpstof <b>polyethyleenglycol (PEG)<\/b>&#x002C; een component van de nanolipidenmantel rond het messenger RNA om de fragiele molecule te beschermen. Dit bestanddeel is ook aanwezig in sommige andere geneesmiddelen zoals laxativa en dermatologische preparaten&#x002C; en in cosmetica en huishoudproducten. Een <b>gediagnosticeerde acute allergische reactie<\/b> op PEG is <b>zeer zeldzaam<\/b>&#x002C; maar betekent dus in principe een <b>absolute contra-indicatie voor vaccinatie met Comirnaty\u00ae en COVID-19 Vaccine Moderna\u00ae<\/b>. Antecedenten van een acute allergische reactie op <b>polysorbaat<\/b> worden eveneens beschouwd als een <b>absolute contra-indicatie<\/b>: polysorbaat is <b>niet<\/b> aanwezig in de mRNA-vaccins maar is structureel verwant met PEG&#x002C; en er is mogelijke kruisovergevoeligheid tussen PEG en polysorbaat.<b><sup> <\/sup>\u00a0<\/b>Pati\u00ebnten met niet-gediagnosticeerde PEG-allergie hebben vaak een voorgeschiedenis van onverklaarde acute anafylactische reacties of van acute anafylactische reacties op meerdere&#x002C; structureel niet-verwante geneesmiddelen.<\/li>\n<\/ul><\/div>\n<\/li>\n<li>\n<p><b>De vaccins mogen niet worden toegediend aan personen die na de 1<sup>ste<\/sup> dosis van het COVID-19 vaccin een ernstige allergische reactie (bv. anafylactische reactie) doormaakten.<\/b><\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<h2> Bijzondere voorzorgsmaatregelen vereist<\/h2>\n<p>Bij bepaalde personen kan de vaccinatie wel worden uitgevoerd&#x002C; maar met toepassen van <strong>bijzondere voorzorgsmaatregelen: minstens 30 minuten observatie na de vaccinatie (bij voorkeur in een ziekenhuis)<\/strong><b style='mso-bidi-font-weight:normal'><span calibri='' style='font-size:12.0pt;line-height:150%;font-family:'>\u00a0<\/span><\/b><strong>en overwegen om de persoon<\/strong><b style='mso-bidi-font-weight:normal'><span calibri='' style='font-size:12.0pt;line-height:150%;font-family:'>\u00a0<\/span><\/b><strong>door te verwijzen naar een allergoloog\/immunoloog<\/strong>. Het gaat om<\/p>\n<ul>\n<li>\n<p>personen met antecedenten van onverklaarde of van gekende&#x002C; maar niet aan PEG of polysorbaat toegeschreven acute<span calibri='' style='font-size:12.0pt;line-height:150%; font-family:'><span style='mso-spacerun:yes'> <\/span>allergische <\/span> (bv. anafylactische) reacties op geneesmiddelen;<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p>personen met antecedenten van anafylactische reacties op voedsel of bijen- of wespensteken;<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p>personen met systemische mastocytose&#x002C; \u00a0idiopathische anafylaxis&#x002C; of astma dat niet volledig onder controle is;<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p>personen die na de 1<sup>ste<\/sup> dosis van het COVID-19 vaccin een acute&#x002C; niet-anafylactische reactie doormaakten of die later dan 6 uur na de 1<sup>ste<\/sup> dosis symptomen typerend voor een acute overgevoeligheidsreactie doormaakten.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<h2> Geen bijzondere voorzorgsmaatregelen vereist<\/h2>\n<ul>\n<li>\n<p>Er zijn <strong>geen bijzondere voorzorgsmaatregelen<\/strong> vereist bij<\/p>\n<ul>\n<li>\n<div>personen met antecedenten van (uitgesproken) lokale reacties op vaccins;<\/div>\n<\/li>\n<li>\n<div>personen met antecedenten van acute&#x002C; niet-anafylactische allergische reacties op geneesmiddelen die geen PEG of polysorbaat bevatten&#x002C; op latex<span calibri='' style='font-size:12.0pt;line-height:150%; font-family:'>&#x002C; <\/span>op voedsel of op bijen- of wespensteken;<\/div>\n<\/li>\n<li>\n<div>pati\u00ebnten met astma dat onder controle is;<\/div>\n<\/li>\n<li>\n<div>pati\u00ebnten met <span calibri='' style='font-size:12.0pt;line-height:150%; font-family:'>chronische spontane urticaria of met <\/span> atopische dermatitis.<\/div>\n<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>\n<p>Comirnaty\u00ae en COVID-19 Vaccine Moderna\u00ae bevatten <strong>geen kippenei-eiwitten&#x002C; noch gelatine of bewaarmiddelen<\/strong>&#x002C; en er zijn dus evenmin contra-indicaties of speciale voorzorgen bij allergie aan deze stoffen.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<h2> Bijkomende informatie<\/h2>\n<ul>\n<li>\n<p>Een <strong>anafylactische reactie na vaccinatie<\/strong>&#x002C; met veralgemeende netelroos of met meer dan \u00e9\u00e9n betrokken systeem (respiratoir&#x002C; gastro-intestinaal&#x002C; cardiovasculair&#x002C; huid) is een <strong>urgentie<span class='folia-referentie-note'><sup>2<\/sup><\/span><\/strong>&#x002C; met noodzaak van toediening van adrenaline (zie <a href='https:\/\/www.bcfi.be\/nl\/chapters\/1?frag=9990326'>Inl.7.3. in het Repertorium<\/a>) en verwittigen van de hulpdiensten 112.<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p>Een analyse van de <strong>meldingen van \u201canafylactische reactie\u201d met Comirnaty\u00ae<\/strong> bij de Amerikaanse <em>Centers for Disease Control and Prevention<\/em> (CDC) (21 gevallen op 1.893.360 \u201c1<sup>ste<\/sup>\u201d doses)&#x002C; levert een incidentie van 11&#x002C;1 gevallen per miljoen toegediende \u201c1<sup>ste<\/sup>\u201d doses.<span class='folia-referentie-note'><strong><sup>3<\/sup><\/strong><\/span> Er waren geen fatale gevallen. Bij 71% van de pati\u00ebnten trad de reactie op binnen de 15 minuten&#x002C; bij 86% binnen de 30 minuten; ongeveer 80% van de pati\u00ebnten met een anafylactische reactie had gedocumenteerde antecedenten van allergie\u00ebn of allergische reacties op geneesmiddelen&#x002C; voedsel of insectensteken. Voor <strong>COVID-19 Vaccine Moderna\u00ae<\/strong> verscheen van de CDC eveneens een <strong>eerste analyse van meldingen van anafylactische reacties <\/strong>(10 gevallen op 1.041.396 \u201c1<sup>ste<\/sup>\u201d doses).<span class='folia-referentie-note'><strong><sup>4<\/sup><\/strong><\/span> Dit levert een incidentie van 2&#x002C;5 gevallen per miljoen toegediende \u201c1<sup>ste<\/sup>\u201d doses. In 9 van de 10 gevallen trad de reactie binnen de 15 minuten na de vaccinatie op; er waren geen fatale gevallen. Ter vergelijking&#x002C; de incidentie van anafylactische reacties met andere (d.w.z. niet-COVID-19) vaccins wordt geschat op 1 geval per miljoen toegediende doses.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p>\u00a0<br \/> <strong>Nota\u2019s<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\n<p>In <strong>Belgi\u00eb<\/strong> kunnen <strong>vermoede ongewenste effecten met de COVID-19 vaccins<\/strong> gemeld worden via een specifiek online meldingsformulier: zie <a href='https:\/\/www.fagg.be\/nl\/melden_van_een_bijwerking_als_gezondheidszorgbeoefenaar'>www.eenbijwerkingmelden.be<\/a> \u00a0> COVID-19 Vaccin.<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p>Op de <a href='https:\/\/www.fagg.be\/nl\/MENSELIJK_gebruik\/geneesmiddelen\/geneesmiddelen\/covid_19\/vaccins\/vragen_en_antwoorden_over_vaccins'>website van het FAGG<\/a> is een lijst van vragen en antwoorden over de vaccins tegen COVID-19 gepubliceerd.<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p>Voor al onze artikels in verband met geneesmiddelen bij COVID-19: zie onze website \u201c<a href='https:\/\/www.bcfi.be\/nl\/gows\/3334'>COVID-19 update<\/a>\u201d\u00a0<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<h2> <strong>Specifieke bronnen<\/strong><\/h2>\n<p><span class='folia-referentie-tekst'><span class='folia-referentie-nummer'>1.\u00a0 <\/span>Hoge Gezondheidsraad&#x002C; Belgi\u00eb. Report 9618 &#8211; Bijlage 2 &#8211; Anafylaxie: Aanbevelingen voor het prioriteren van risicogroepen voor SARS-CoV-2 vaccinatie (Fase Ib). Klik<span class='folia-referentie-link'> <a href='https:\/\/www.health.belgium.be\/nl\/advies-9618-vaccinatie-covid19-anafylaxie'>hier<\/a><\/span><\/span><\/p>\n<p><span class='folia-referentie-tekst'><span class='folia-referentie-nummer'>2.\u00a0<\/span> CDC. Interim Considerations: Preparing for the Potential Management of Anaphylaxis After COVID-19 Vaccination. Klik<span class='folia-referentie-link'> <a href='https:\/\/www.cdc.gov\/vaccines\/covid-19\/clinical-considerations\/managing-anaphylaxis.html'>hier<\/a><\/span><\/span><\/p>\n<p><span class='folia-referentie-tekst'><span class='folia-referentie-nummer'>3.\u00a0 <\/span>Shimabukurno T en Nair N. Allergic Reactions Including Anaphylaxis After Receipt of the First Dose of Pfizer-BioNTech COVID-19 Vaccine. JAMA Insights. Clinical update. Online op 21\/01\/21. Doi: <span class='folia-referentie-link'><a href='https:\/\/jamanetwork.com\/journals\/jama\/fullarticle\/2775646'>10.1001\/jama.2021.0600<\/a><\/span><\/span><\/p>\n<p><span class='folia-referentie-tekst'><span class='folia-referentie-nummer'>4.\u00a0<\/span> Allergic Reactions Including Anaphylaxis After Receipt of the First Dose of Moderna COVID-19 Vaccine \u2014 United States&#x002C; December 21&#x002C; 2020\u2013January 10&#x002C; 2021. MMWR Morb Mortal Wkly Rep. ePub: 22 January 2021. DOI: <span class='folia-referentie-link'><a href='https:\/\/dx.doi.org\/10.15585\/mmwr.mm7004e1'>https:\/\/dx.doi.org\/10.15585\/mmwr.mm7004e1<\/a><\/span><\/span><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<h2><strong>Algemene bronnen<\/strong><\/h2>\n<p><span class='folia-referentie-tekst'><span class='folia-referentie-nummer'>1.\u00a0<\/span> <span class='folia-referentie-link'><a href='https:\/\/www.gov.uk\/government\/collections\/immunisation-against-infectious-disease-the-green-book'>The Green Book<\/a>. <\/span>Immunisation against infectious disease. COVID-19: the green book&#x002C; chapter 14a (31 december 2020) Guidance: klik <span class='folia-referentie-link'><a href='https:\/\/www.gov.uk\/government\/publications\/covid-19-the-green-book-chapter-14a'>hier<\/a><\/span><br \/> <span class='folia-referentie-nummer'>2.\u00a0 <\/span>CDC.<span class='folia-referentie-link'> <a href='https:\/\/www.cdc.gov\/vaccines\/covid-19\/info-by-product\/clinical-considerations.html'>https:\/\/www.cdc.gov\/vaccines\/covid-19\/info-by-product\/clinical-considerations.html<\/a><\/span> (laatst geraadpleegd op 19\/01\/21)<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Het BCFI ontving de vraag of er allergie\u00ebn zijn die  [&#8230;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[43,41],"tags":[20213,20224],"class_list":["post-176322","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-nieuw","category-2021-nl","tag-import_tags","tag-import_tags-nl"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bcfi.be\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/176322","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bcfi.be\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bcfi.be\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bcfi.be\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bcfi.be\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=176322"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bcfi.be\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/176322\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":178901,"href":"https:\/\/bcfi.be\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/176322\/revisions\/178901"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bcfi.be\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=176322"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bcfi.be\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=176322"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bcfi.be\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=176322"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}